82 χρόνια μετά από τον Δεκαπενταύγουστο του 1944, την ημέρα εκείνη που τα ναζιστικά στρατεύματα των Γερμανών κατακτητών, προχώρησαν στο Ολοκαύτωμα του Κερασόβου Πωγωνίου.
28 θύματα, άμαχοι, μεταξύ των οποίων γυναίκες, παιδιά, ηλικιωμένοι που άφησαν την τελευταία τους πνοή όταν οι Γερμανοί τούς οδήγησαν στη «χτικιαρότρυπα», μία σπηλιά πάνω από το χωριό που έμελλε έκτοτε να είναι ο τόπος θυσίας των Κερασοβιτών.
Οι φετινές εκδηλώσεις μνήμης πραγματοποιήθηκαν παρουσία του υφυπουργού Εργασίας Κων. Καραγκούνη που εκπροσώπησε την κυβέρνηση και ο οποίος αναφέρθηκε στα γεγονότα της ναζιστικής θηριωδίας και στο χρέος της Πολιτείας απέναντι στους μαρτυρικούς τόπους. «Η παρουσία μας σήμερα εδώ, στον ιστορικό τόπο του Κερασόβου, αποτελεί ελάχιστο φόρο τιμής στους 28 αθώους συμπατριώτες μας που εκτελέστηκαν ανήμερα της Παναγίας το 1944.
Η ναζιστική θηριωδία δεν κατάφερε να σβήσει την ιστορία αυτού του τόπου. Η θυσία των κατοίκων του Κερασόβου αποτελεί διαρκές σύμβολο αγώνα για την ελευθερία και τη δημοκρατία, αλλά και μια υπενθύμιση προς την Πολιτεία για τη διαρκή στήριξη των ακριτικών και μαρτυρικών μας περιοχών. Οφείλουμε να διατηρήσουμε την ιστορική μνήμη ζωντανή και να μεταδώσουμε τις αξίες αυτές στις νεότερες γενιές» υπογράμμισε.
Η εκδήλωση μνήμης ξεκίνησε με τη Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου, χοροστατούντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Δρυϊνουπόλεως, Πωγωνιανής και Κονίτσης κ.κ. Αλεξίου ενώ στη συνέχεια τελέστηκε επιμνημόσυνη δέηση στη σπηλιά, καθώς και στο μνημείο των θυσιασθέντων στην πλατεία του χωριού, όπου πραγματοποιήθηκε και κατάθεση στεφάνων.
«Φόρο ευθύνης» χαρακτήρισε τις ψυχές των θυμάτων στον χαιρετισμό του ο αντιπεριφερειάρχης Ηπείρου Κώστας Κίτσιος, ανοίγοντας τους χαιρετισμούς της ημέρας.
Στη σημασία της ημέρας και στην αντοχή του χωριού στον χρόνο αναφέρθηκε στον χαιρετισμό του ο δήμαρχος Πωγωνίου Κωνσταντίνος Καψάλης: «Συμπληρώνονται φέτος 82 χρόνια από εκείνο το μαύρο μεσημέρι του 1944, όταν 28 άνθρωποι του μόχθου οδηγήθηκαν στη σπηλιά της “χτικιαρότρυπας” και εκτελέστηκαν άνανδρα. Η σημερινή μας παρουσία εδώ δεν είναι μια τυπική υποχρέωση, αλλά μια πράξη αντίστασης στη λήθη. Το Κεράσοβο, παρά το Ολοκαύτωμα και την καταστροφή, παρέμεινε όρθιο και οι άνθρωποί του ξαναέχτισαν τις ζωές τους πάνω στις καπνισμένες πέτρες. Υποσχόμαστε ότι τα ονόματα των 28 ηρώων μας θα παραμείνουν ζωντανά στις καρδιές μας» τόνισε.
Εκπροσωπώντας την τοπική κοινωνία η πρόεδρος της Κοινότητας Κερασόβου Χριστίνα Πάσχου ανέφερε: «Το Κεράσοβο τιμά τους ανθρώπους του. Η σημερινή ημέρα μας συνδέει όλους γύρω από την υπόσχεση να κρατήσουμε τη μνήμη των θυμάτων ζωντανή». Εκ μέρους των αποδήμων, ο Γενικός Γραμματέας της Ομοσπονδίας Αδελφοτήτων και Ενώσεων Επαρχίας Πωγωνίου Ιωάννης Βελονάκης σημείωσε ότι η Ομοσπονδία στηρίζει τα Μαρτυρικά χωριά και αγωνίζεται για τη δικαίωση της μνήμης των θυμάτων, ενώ η πρόεδρος της Ένωσης Κερασοβιτών Ελένη Παππά υπογράμμισε ότι η μνήμη είναι το θεμέλιο πάνω στο οποίο οικοδομείται η εθνική συνείδηση.
Ιδιαίτερα συγκινητική ήταν η στιγμή που ο επίτιμος πρόεδρος της Ομοσπονδίας Πωγωνησίων Σταύρος Παππάς παρέδωσε πλακέτα εις μνήμην του Βορειοηπειρώτη ήρωα Βασιλείου Μηλιώρη στον υιό του Χριστόφορο Μηλιώρη, με τον τελευταίο να διηγείται με δάκρυα στα μάτια τα φριχτά βασανιστήρια που υπέστη ο πατέρας του, το 1946 εντός του αλβανικού εδάφους.
