ΤΑΦΡΟΣ ΛΑΨΙΣΤΑΣ – Παθογένειες στο «φως» και μέτρα που δεν εφαρμόστηκαν

Η κατάσταση που έχει δημιουργηθεί με την χαμένη καλλιεργητική περίοδο πέρυσι και με τη μη υλοποίηση αποφάσεων ενόψει της νέας χρονιάς, έφερε στο προσκήνιο μείζονα ζητήματα, αλλά και τις ευθύνες που έχουν οι εμπλεκόμενοι φορείς

 

Παθογένειες που ουδέποτε μέχρι σήμερα αντιμετωπίστηκαν σοβαρά, έφερε στο προσκήνιο, η τραγική κατάσταση που δημιουργήθηκε το καλοκαίρι με την τάφρο της Λαψίστας, και τους πολλούς παραγωγούς του κάμπου που είδαν τις καλλιέργειές τους να καταστρέφονται.

Από τότε πέρασαν αρκετοί μήνες, μια σειρά συσκέψεων, αλλά δυστυχώς για τους δεκάδες παραγωγούς, κανένα μέτρο, καμία προληπτική ενέργεια ενόψει της νέας καλλιεργητικής περιόδου, εκτός από την κυβερνητική δέσμευση για αποζημιώσεις στους ανθρώπους που έχασαν την περυσινή χρονιά.

Ωστόσο, η κατάσταση που δημιουργήθηκε όλους αυτούς τους μήνες, θεωρούμε πως έδειξε περίτρανα και κάτι ακόμη: Πως οι τοπικοί, εμπλεκόμενοι φορείς φέρουν τεράστιες ευθύνες για όσα έχουν συμβεί και για την κατάσταση που παρουσιάζει η τάφρος της Λαψίστας.

Μία κατάσταση που δεν τιμά κανέναν γιατί διαμορφώθηκε μέσα από μία σειρά γεγονότων σε μεγάλο χρονικό διάστημα που εξαιτίας όμως της υπερεπάρκειας νερού, δεν ερχόταν στην επιφάνεια. Και στο σημείο αυτό να υπογραμμίσουμε πως το έλλειμα νερού την περυσινή χρονιά σε συνδυασμό με την επιβεβαίωση μεγάλου ρυπαντικού φορτίου στο νερό της τάφρου που κρίθηκε ακατάλληλο για άρδευση, έφερε στο προσκήνιο όλες τις παθογένειες που προαναφέραμε στο ρεπορτάζ.

Και μετά από όλα τα προαναφερόμενα φτάσαμε στην προχθεσινή ημέρα, στις 24 Φεβρουαρίου όταν και πραγματοποιήθηκε στα γραφεία της Αποκεντρωμένης Διοίκησης Ηπείρου, σύσκεψη για την καλλιεργητική περίοδο των αγροτών στην τάφρο Λαψίστας, σε συνέχεια εκείνης της 1ης Σεπτεμβρίου 2025, στην οποία παρέστησαν όλοι σχεδόν οι φορείς που είχαν παραστεί και στην πρώτη σύσκεψη.

Στη σύσκεψη αυτή, πέρα από τα αποτελέσματα και τις ενέργειες που αποφασίστηκαν από εδώ και στο εξής, φάνηκαν και οι σοβαρές ευθύνες του εκάστοτε εμπλεκόμενου φορέα, αλλά και οι σωστές ενέργειες που έχουν γίνει από ορισμένους φορείς.

Η σύσκεψη και τα μέτρα

Μετά και την προχθεσινή σύσκεψη, όπως σημειώνεται σε δελτίο τύπου της Αποκεντρωμένης, η αξιολόγηση των ενεργειών που είχαν αποφασιστεί τον Σεπτέμβριο έδειξε:

Αποζημιώσεις αγροτών: Μετά από δυο συναντήσεις των εκπροσώπων των αγροτών στο Υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης, που έγιναν με πρωτοβουλία των Βουλευτών και του Περιφερειάρχη Ηπείρου, συμφωνήθηκε η καταβολή των αποζημιώσεων για τη χαμένη καλλιεργητική περίοδο του 2025, με τη μέγιστη κατά το νόμο και ανά είδος αποζημίωση. Σύμφωνα με τις δηλώσεις των βουλευτών κας Κεφάλα και κ. Αμυρά οι αποζημιώσεις αναμένεται να πληρωθούν το επόμενο χρονικό διάστημα.

Ποιότητα υδάτων Τάφρου Λαψίστας:

Εντατικοποίηση ελέγχων: Μετά τη διάθεση των απαιτούμενων πιστώσεων από την Περιφέρεια Ηπείρου και με πρωτοβουλία και καθοδήγηση από τη Δ/νση Υδάτων Ηπείρου της ΑΔΗΔΜ υπεγράφη  σύμβαση του ΤΟΕΒ με το Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων για την πραγματοποίηση εβδομαδιαίων ελέγχων σε 12 σημεία που υπέδειξε η Δ/νση Υδάτων Ηπείρου της ΑΔΗΔΜ. Οι έλεγχοι ξεκίνησαν χθες 24-2-2026 και έως τέλος το τέλος Σεπτεμβρίου 2026 θα πραγματοποιηθούν συνολικά 120 μετρήσεις.

Εκσυγχρονισμός και βελτιώσεις των ΕΕΛ Δωδώνης ΑΕ και ΔΕΥΑ Ιωαννίνων: Κατά δήλωση της νέας διοίκησης της Δωδώνης ΑΕ έχουν γίνει όλες οι απαραίτητες ενέργειες για τον εκσυγχρονισμό των εγκαταστάσεων επεξεργασίας λυμάτων της εταιρίας αλλά και για τη μείωση της ποσότητας των αποβλήτων. Επισημάνθηκε δε ότι πλέον και σύμφωνα με τους ελέγχους που πραγματοποιεί η εταιρία στην έξοδο της ΕΕΛ τα αποτελέσματα είναι εντός των ορίων και ακόμα χαμηλότερα.

Ο Δήμαρχος Ιωαννίνων κ. Μπέγκας και ο πρόεδρος της ΔΕΥΑ κ. Παπαδιώτης δήλωσαν ότι τα σοβαρά προβλήματα στη λειτουργία των μονάδων επεξεργασίας της ΕΕΛ εντοπίζονται σε περιόδους έντονων βροχοπτώσεων, όπου παρατηρείται μεγάλη εισροή όμβριων υδάτων, οι οποίες προκαλούν υπερχειλίσεις στα φρεάτια ελέγχου των δικτύων.

Για την αντιμετώπιση του προβλήματος, έως το τέλος του μηνός θα δοθεί σε λειτουργία κεντρικός αγωγός ελεγχόμενης παράκαμψης (by pass), ελεγχόμενος από τις αρμόδιες αρχές.

Αναφορικά με τον εκσυγχρονισμό της παλιάς μονάδας ΕΕΛ και τις πρόσθετες παρεμβάσεις για την περαιτέρω βελτίωσή της, αυτές θα ολοκληρωθούν μέχρι το τέλος Ιουνίου 2026 και τότε οι δύο μονάδες του συστήματος θα μπορούν να συνεισφέρουν στο αρδευτικό δίκτυο της περιοχής 35.000 m3 την ημέρα κατάλληλου νερού, σύμφωνα με τους εκπροσώπους της ΔΕΥΑΙ.

Επάρκεια ποσοτήτων νερού για άρδευση για τη νέα αρδευτική περίοδο 2026.

Από τον ΤΟΕΒ έχει κατατεθεί πρόταση –μελέτη για την κατασκευή νέου αρδευτικού δικτύου για την άρδευση των καλλιεργειών της Λαψίστας, για την οποία υπάρχει δέσμευση του Υπουργείου για αξιολόγηση έως 10-3-2026.

Οι υπόλοιπες ενέργειες αυτού του σταδίου δεν πραγματοποιήθηκαν ακόμη.

Επιπλέον ζητήματα

Η Προϊσταμένη του Σώματος Επιθεώρησης Βορείου Ελλάδος του Υπ. Περιβάλλοντος & Ενέργειας κα Χριστοφόρου που παραβρέθηκε, επεσήμανε την ανάγκη χαρτογράφησης των ενδεχόμενων εστιών ρύπανσης της τάφρου, με σχέδιο δειγματοληψιών από κάθε σημείο απόρριψης για όλες τις δραστηριότητες που χρησιμοποιούν ως αποδέκτη αποβλήτων τους την τάφρο.

Ενδεχόμενη απόκλιση των αποτελεσμάτων από τις επιθυμητές τιμές θα επιφέρει αντίστοιχα πρόστιμα και διοικητικές κυρώσεις σύμφωνα με τη νομοθεσία.

Τέλος, στο δελτίο τύπου της Αποκεντρωμένης επισημαίνεται πως οι επόμενες μέρες και εβδομάδες είναι κρίσιμες για την υλοποίηση των ενεργειών, ιδίως ως προς τις ΕΕΛ και για την ένταξη του έργου αναβάθμισης αρδευτικού δικτύου και των αντλιοστασίων του ΤΟΕΒ.

«Όλα δείχνουν πως η φετινή καλλιεργητική περίοδος δεν θα χαθεί, καθώς υπάρχει όπως φαίνεται περίσσεια νερού και εντός του επόμενου μήνα θα εκδοθεί από την Δ/νση Υδάτων Ηπείρου της ΑΔΗΔΜ η απαιτούμενη άδεια χρήσης νερού. Οι συσκέψεις, αλλά και η καθημερινή δράση, απαιτούν συνεργασία και όχι αντιπαλότητα. Η σύσκεψη πραγματοποιήθηκε για να συνεργαστούμε όλοι προς τη σωστή κατεύθυνση και όχι για να βρούμε έναν ένοχο. Γιατί σε αυτή την περίπτωση θα βρούμε πολλούς ενόχους, αλλά δεν θα επιτύχουμε κανένα θετικό αποτέλεσμα», σημειώνει η Αποκεντρωμένη.

 

Επιμέλεια: Βασίλης Λούπας

 

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΟΣ ΣΤΙΣ 26-2-2026